Marktrendement: de vergoeding voor marktrisico — maar welke markt? De basis van elk verwacht rendement is de marktpremie: het extra rendement dat beleggers op lange termijn ontvangen boven de risicovrije rente. Die premie vangt u alleen betrouwbaar met brede spreiding en discipline — en met een scherp antwoord op een vraag die zelden gesteld wordt: wat is eigenlijk "de markt"?

1 · De best gedocumenteerde premie die er is

De marktpremie is over bijna een eeuw gedocumenteerd, in elke regio. Op korte termijn onzeker, op lange termijn opvallend betrouwbaar. Percentage van alle voortschrijdende perioden waarin aandelen het spaargeld (kortlopend schatkistpapier) versloegen, t/m 2025:

Voortschrijdende maandelijkse perioden, Fama/French-marktindices minus kortlopende rente. In een willekeurig jaar wint de markt dus "maar" in ~7 van de 10 gevallen — er zijn jaren met −20% of erger. Wie 15 jaar belegd bleef, werd in Europa in élke gemeten periode beloond.

2 · "De markt" bestaat niet — een index is een keuze

Elke index is een productbeslissing van een indexaanbieder, met eigen toelatingscriteria. De verschillen zijn groot: de bekende MSCI ACWI-index bevat zo'n 2.700 bedrijven, de bredere variant (ACWI IMI) bijna 9.000 — terwijl het volledige belegbare wereldwijde universum ruim 13.000 bedrijven telt. Wie een smalle index kiest, laat structureel een deel van de markt — en het bijbehorende rendement — liggen. Hoe arbitrair die keuze is, blijkt uit indexen die exact hetzelfde marktsegment claimen te meten en toch jaar op jaar duidelijk verschillend renderen.

3 · Zelfs de grootste index mist grote bedrijven

Ook de bekendste index van de wereld, de S&P 500, bevat niet simpelweg de 500 grootste Amerikaanse bedrijven: door aanvullende toelatingscriteria ontbreken er tientallen grote namen. Een indexbelegger denkt "de markt" te bezitten, maar bezit een selectie.

4 · Waarom brede spreiding de premie betrouwbaar maakt

• Marktrendement wordt historisch gedreven door een klein aantal sterke stijgers — wie smal spreidt, loopt het risico ze te missen.
• Brede spreiding verlaagt het gewicht van elk individueel bedrijfsrisico zonder verwacht rendement op te geven.
• De premie komt onregelmatig: belegd blijven door slechte periodes heen is een voorwaarde om haar te verdienen.

Wat betekent dit voor uw vermogensgroei?

Het grootste rendementsverschil is niet welke belegger u bent, maar óf u belegt. € 100.000 op een spaarrekening (illustratief 2,2%) tegenover breed gespreid belegd (illustratief netto verwacht 4,8%, gemiddeld profiel):

Illustratief rekenvoorbeeld: meetkundig, vóór inflatie, rente en verwacht rendement constant verondersteld. Geen prognose of garantie; beleggen kent risico's, tussentijdse dalingen horen erbij en uitkomsten kunnen lager of negatief zijn.

Win-percentages: Performance of the Equity Premiums, Dimensional Fund Advisors, data t/m december 2025 (Fama/French-indexreeksen; indexrendementen vóór kosten, niet direct belegbaar). Aantallen indexbedrijven: MSCI-factsheets. Rekenvoorbeeld: eigen illustratie EBI Capital.

Rendementsdimensies: niet elk aandeel heeft hetzelfde verwachte rendement. De prijs van een aandeel is de verwachte toekomstige kasstroom, verdisconteerd tegen het rendement dat beleggers eisen. Betaalt u een lagere prijs voor dezelfde verwachte kasstromen, dan is uw verwachte rendement hoger. Dat maakt verschillen in verwacht rendement meetbaar — zonder te voorspellen. De bewijslast in drie lagen: hoe groot, hoe vaak, en wat het betekent voor uw vermogen.

1 · Hoe groot? Ruim 50 tot bijna 100 jaar data — Europese markten, in euro's

Geannualiseerd samengesteld rendement in EUR, Dimensional- en Fama/French-indexreeksen t/m december 2025. Indexrendementen, vóór kosten; niet direct belegbaar. In het verleden behaalde resultaten bieden geen garantie voor de toekomst.

Hetzelfde patroon geldt in élke andere regio — dit is geen Europees toeval:

2 · Hoe vaak? Tijd is uw bondgenoot

Premies zijn geen jaarlijkse zekerheid — maar hoe langer de horizon, hoe vaker ze positief waren. Percentage van alle voortschrijdende perioden (Europese markten, t/m 2025) waarin de premie positief was:

Voortschrijdende maandelijkse perioden; markt 1975–2025, omvang 1981–2025, waardering 1975–2025, winstgevendheid 1990–2025.

3 · Maar: geen enkele premie is elk jaar positief

In een willekeurig jaar is de kans dat een premie optreedt niet veel beter dan een muntworp met voordeel. Er zijn jaren — soms meerdere achtereen — waarin klein achterblijft bij groot of waarde bij groei. Wie dan uitstapt, verkoopt precies op het moment dat de premie het goedkoopst is. Daarom is de combinatie zo belangrijk: de drie premies bewegen niet gelijk op, dus samen leveren ze een stabieler totaalaccent — en discipline over een lange horizon doet de rest.

Wat betekent dit voor uw vermogensgroei?

In een beleggingsplan rekenen wij voorzichtig met een gecombineerd dimensie-accent van +0,6% per jaar op portefeuilleniveau (gemiddeld profiel — een fractie van de historische premies hierboven). Dat lijkt klein, maar het groeit met de rentekracht mee. Op € 100.000:

Illustratief: € 100.000, netto verwacht rendement 4,2% (zonder accent) vs. 4,8% (met accent van +0,6%), meetkundig, vóór inflatie. Geen prognose of garantie; werkelijke uitkomsten wijken af en kunnen lager of negatief zijn.

Wetenschappelijke basis: Banz (1981); Fama & French (1992, 1993, 2015); Novy-Marx (2013). Cijfers: Performance of the Equity Premiums, Dimensional Fund Advisors, data t/m december 2025. Indexrendementen vóór kosten, niet direct belegbaar. In het verleden behaalde resultaten bieden geen garantie voor de toekomst. Rekenvoorbeeld: eigen illustratie EBI Capital.

Slimme implementatie: tussen het papieren indexrendement en uw werkelijke rendement zit de uitvoering. Twee fondsen met dezelfde strategie op papier kunnen structureel verschillend presteren door hoe ze handelen, uitlenen en stemmen. Uitvoering is een rendementsbron — of een verborgen kostenpost.

1 · Flexibel handelen in plaats van gedwongen handelen

Een indextracker moet kopen en verkopen op de herwegingsdata van de index — samen met alle andere trackers, op hetzelfde moment, in dezelfde aandelen. Dat drijft prijzen op precies wanneer er gehandeld moet worden. Bovendien kent een index een "wachtkamer": bedrijven die allang tot de grootste behoren, worden vaak pas veel later toegevoegd — het rendement in de tussentijd gaat aan de indexbelegger voorbij. Een fonds dat dagelijks flexibel mag handelen, hoeft die prijs niet te betalen en kan juist liquiditeit aanbieden.

2 · Securities lending: opbrengst voor het fonds — of voor de aanbieder?

Het uitlenen van effecten (tegen vergoeding, met onderpand als zekerheid) levert een kleine maar structurele extra opbrengst die een deel van de fondskosten kan terugverdienen. Maar sommige aanbieders houden een deel van die opbrengst zelf. Rekenvoorbeeld: levert het uitlenen bruto 0,10% op en houdt de aanbieder naast een marktconforme uitvoeringsvergoeding nog een extra marge in, dan is dat feitelijk een schaduwbeheervergoeding die in geen enkele kostenratio zichtbaar is. De vragen die tellen: hoeveel van de opbrengst komt in het fonds terecht, en is de ingehouden marge marktconform?

3 · Stewardship en corporate actions

Zorgvuldig omgaan met stemrechten (inclusief het terughalen van uitgeleende stukken vóór belangrijke stemmingen), claims en fusies levert kleine maar structurele bijdragen — en hoort bij verantwoord beheer van uw vermogen.

4 · Obligaties: looptijd en krediet variëren met de beloning

Ook binnen obligaties zit informatie in actuele prijzen. Een steile rentecurve betekent een hogere verwachte beloning voor langere looptijden; een vlakke of inverse curve betekent dat looptijdrisico onbeloond is. Hetzelfde geldt voor kredietopslagen: zijn ze ruim, dan loont extra kredietrisico; zijn ze krap, dan is kwaliteit aantrekkelijker. Een vaste indexsamenstelling negeert die informatie; een systematische benadering benut haar — zonder te voorspellen, puur op basis van waarneembare marktprijzen.

Wat betekent dit voor uw vermogensgroei?

Uitvoeringswinst is klein per onderdeel, maar structureel en jaarlijks. Elke 0,1%-punt die de uitvoering netto oplevert (of bespaart), is op een vermogen van € 500.000 over 20 jaar circa € 24.000 extra eindvermogen — zonder extra risico te nemen. Drie of vier van zulke kleine voordelen samen maken het verschil tussen een middelmatig en een goed nettoresultaat. (Illustratief, geen prognose.)

Rekenvoorbeelden: eigen illustratie EBI Capital, meetkundig, vóór inflatie. Geen prognose of garantie.

Kosten: de meest voorspelbare component van uw rendement. Rendementen zijn onzeker, kosten zijn dat niet — elke euro aan kosten gaat er met zekerheid en elk jaar opnieuw af. Daarom maken wij ze volledig transparant: u betaalt bij ons drie duidelijke kostenlagen, elk met een eigen functie. Geen verborgen marges, geen eigen producten.

De drie kostenlagen

Wat betekent dat concreet? Rekenvoorbeeld € 500.000 (70% aandelen / 30% obligaties)

Illustratief, tarieven per juli 2026 — zie onze tarievenpagina voor de actuele tarieven. Door de staffels en maxima dáált het totaalpercentage naarmate uw vermogen groeit.

Wat er níet op de factuur staat — en waarom fondskeuze telt

• Interne transactiekosten van fondsen: spreads en marktimpact; hoger naarmate een fonds gedwongen handelt op indexherwegingsdata.
• Dividendlekkage: buitenlandse bronbelasting die niet (volledig) wordt teruggevorderd; scheelt structureel rendement en is een expliciet fondsselectiecriterium.
• Ingehouden securities-lending-opbrengsten: een verborgen marge bij sommige aanbieders.
• Style drift & cash-slippage: afwijken van de beoogde blootstelling of te lang cash aanhouden kost ongemerkt rendement.

Het samengestelde effect is groter dan u denkt

Bij een vermogen van € 500.000 en een bruto verwacht rendement van 5,6% per jaar groeit het vermogen in 20 jaar bij 0,8% totale kosten naar circa € 1.277.000. Bij 1,6% kosten blijft daar circa € 1.096.000 van over. Het verschil, ruim € 180.000, is meer dan een derde van de oorspronkelijke inleg. (Illustratief rekenvoorbeeld, geen prognose.) Lage kosten zijn overigens geen doel op zich: het goedkoopste fonds met gedwongen handelsgedrag en ingehouden lending-marges kan netto duurder uitpakken dan een iets "duurder" fonds dat op het totaal beter scoort.

Rekenvoorbeelden: eigen illustratie EBI Capital, meetkundig, vóór inflatie. Actuele tarieven: ebicapital.nl/tarieven.

Uw nettorendement: het enige getal dat er voor u toe doet. Geen bruto-indexrendement op papier, maar wat er ná alle keuzes en kosten daadwerkelijk op uw rekening bijkomt. Alle voorgaande bouwstenen komen hier samen — en elk ervan is een bewuste, controleerbare keuze.

De optelsom — voorbeeld voor een gemiddeld profiel (70% aandelen / 30% obligaties)

Illustratief voorbeeld; de gehanteerde verwachtingen zijn bewust conservatiever dan de historische premies. In uw persoonlijke beleggingsplan rekenen wij dit uit voor úw profiel — inclusief de bandbreedte eromheen, want die is er.

Wat ú in de hand heeft — en wat niet

• Wél beïnvloedbaar: hoe breed u spreidt, welke accenten u legt, hoe er wordt uitgevoerd, wat u aan kosten betaalt en of u belegd blijft.
• Niet beïnvloedbaar: wat de markt volgend jaar doet. Daarom voorspellen wij niet en timen wij niet.
• De grootste vijand: gedrag. Uitstappen na een daling of een premie loslaten na een tegenvallend jaar kost historisch meer dan alle kosten samen.

De vragen die u elke vermogensbeheerder zou moeten stellen

• Hoe definieert u "de markt" — en hoeveel bedrijven laat uw index links liggen?
• Op welk bewijs zijn uw rendementsaccenten gebaseerd, en in hoeveel markten is dat getoetst?
• Wie ontvangt de opbrengsten uit securities lending?
• Wat zijn mijn totale kosten — beheer, bank én fondsen, inclusief btw?
• Wat is uw plan voor het moment dat het tegenzit?

Bij EBI Capital vindt u de antwoorden op deze pagina en — cijfermatig, voor uw situatie — in uw persoonlijke beleggingsplan.

De waarde van uw belegging kan fluctueren. In het verleden behaalde resultaten bieden geen garantie voor de toekomst.